Melena je crna, sjajna i često lepljiva stolica koja najčešće nastaje kada se krv iz gornjeg dela digestivnog trakta razgradi tokom prolaska kroz creva. Crnu stolicu mogu izazvati i gvožđe ili bizmut, pa izgled stolice treba tumačiti zajedno sa simptomima i lekovima.
Autor: Zdravstveni urednički tim Anadolu Medical Center — Poslednje ažuriranje: 21. avgust 2026.
Šta je melena i zbog čega stolica može biti crna?
Melena je crna, sjajna i često lepljiva stolica koja najčešće nastaje kada se krv iz gornjeg dela digestivnog trakta razgradi tokom prolaska kroz creva. Crnu stolicu mogu izazvati i gvožđe ili bizmut, pa izgled stolice treba tumačiti zajedno sa simptomima i lekovima.
Koji su najvažniji simptomi ili elementi koje treba znati?
Melenu mogu pratiti slabost, vrtoglavica, ubrzan puls, bol u stomaku, povraćanje krvi ili bledilo. Najčešći medicinski uzroci uključuju krvarenje iz čira, gastritisa, proširenih vena jednjaka ili drugih lezija gornjeg digestivnog sistema. Procena zavisi od uzrasta, simptoma, drugih bolesti i nalaza pregleda, pa je individualni medicinski kontekst važan.
Koji su mogući uzroci ili povezani faktori?
Uzroci i faktori rizika zavise od konkretnog stanja. Tumačenje treba da uzme u obzir uzrast, ličnu i porodičnu anamnezu, terapiju, način nastanka tegoba i prateće simptome. Povezanost sa nekim faktorom ne znači automatski da je on neposredni uzrok.
Kako se postavlja dijagnoza?
Dijagnoza počinje razgovorom sa pacijentom i kliničkim pregledom. U zavisnosti od problema mogu biti potrebne laboratorijske analize, snimanja ili specijalistički testovi. Nisu svi pregledi potrebni svakom pacijentu, pa se izbor prilagođava nalazu i proceni lekara.
Kako se leči ili prati stanje?
Lečenje i praćenje zavise od potvrđene dijagnoze, težine simptoma i uticaja na svakodnevni život. Mogu uključivati praćenje, promene navika, lekove, proceduru ili hirurško lečenje. Nijedna terapija ne treba da se predstavlja kao univerzalna bez individualne medicinske procene.
Kada treba da se obratite lekaru?
Crna katranasta stolica uz vrtoglavicu, nesvesticu, povraćanje krvi, ubrzan puls, izraženu slabost ili znake šoka zahteva hitnu medicinsku procenu. Osobe koje koriste antikoagulanse ili imaju poznatu bolest jetre takođe ne treba da odlažu pregled. Procena zavisi od uzrasta, simptoma, drugih bolesti i nalaza pregleda, pa je individualni medicinski kontekst važan.
Lekari oblasti „Gastroenterologija" u Anadolu
Česta pitanja
Šta je melena i zbog čega stolica može biti crna?
Melena je crna, sjajna i često lepljiva stolica koja najčešće nastaje kada se krv iz gornjeg dela digestivnog trakta razgradi tokom prolaska kroz creva. Crnu stolicu mogu izazvati i gvožđe ili bizmut, pa izgled stolice treba tumačiti zajedno sa simptomima i lekovima.
Koji su najvažniji simptomi ili nalazi?
Melenu mogu pratiti slabost, vrtoglavica, ubrzan puls, bol u stomaku, povraćanje krvi ili bledilo. Najčešći medicinski uzroci uključuju krvarenje iz čira, gastritisa, proširenih vena jednjaka ili drugih lezija gornjeg digestivnog sistema. Procena zavisi od uzrasta, simptoma, drugih bolesti i nalaza pregleda, pa je individualni medicinski kontekst važan.
Kako se postavlja dijagnoza i planira lečenje?
Procena počinje razgovorom sa pacijentom i kliničkim pregledom. Po potrebi se koriste laboratorijske analize, snimanja ili specijalistički testovi. Lečenje i praćenje zavise od potvrđene dijagnoze, težine simptoma, drugih bolesti i ciljeva terapije; nisu svi pregledi ni terapije potrebni svakoj osobi.
Kada je potrebno javiti se lekaru?
Crna katranasta stolica uz vrtoglavicu, nesvesticu, povraćanje krvi, ubrzan puls, izraženu slabost ili znake šoka zahteva hitnu medicinsku procenu. Osobe koje koriste antikoagulanse ili imaju poznatu bolest jetre takođe ne treba da odlažu pregled. Procena zavisi od uzrasta, simptoma, drugih bolesti i nalaza pregleda, pa je individualni medicinski kontekst važan.
Ovaj sadržaj ima informativni karakter i ne zamenjuje konsultaciju, dijagnostiku niti lečenje koje propisuje lekar. Ako imate simptome, obratite se kvalifikovanom zdravstvenom radniku.